De Eburonenschat van Amby

In 2008 hebben archeologen op een akker in de Maastrichtse wijk Amby een muntschat gevonden van 38 gouden en 74 zilveren munten, zogenaamde regenboogschoteltjes. De 112 munten zijn afkomstig uit de Romeinse tijd. 


Julius Caesar & de Eburonen

In 57 v. Christus veroverde Julius Caesar het huidige Limburg. Toentertijd bevolkt door de Keltische stam der Eburonen. De Eburonen - onder leiding van hun aanvoerders Ambiorix en Catuvolcus – boden echter grote weerstand en wisten in 54 v. Chr. zelfs anderhalf legioen te verslaan. Dat zijn bijna 10.000 soldaten. Caesar sloeg echter keihard terug na deze vernederende nederlaag en roeide naar eigen zeggen de hele stam der Eburonen uit.


Keltische invloeden

Waarschijnlijk heeft Caesar echter overdreven toen hij dit bloedbad beschreef in zijn beroemde oorlogsjournaal 'De Bello Gallica'. Het was namelijk al bekend dat Ambiorix ontsnapte, en recenter is door archeologisch onderzoek op verschillende plekken ook aangetoond dat Keltische (Eburoonse) invloeden ook na de tijd van Caesar nog aanwezig waren.

Arkanua

Zo werd bij Born-Buchten door archeologen een bronzen geëmailleerd haantje uit het begin van de 2e eeuw na Christus gevonden, dat door een Romeinse veteraan geofferd was aan de godin Arkanua. 'Arkanua' is Keltisch voor 'zanger' of 'verkondiger'. Het gebruik van die naam wijst erop dat de veteraan van Keltische afstamming was, of op zijn minst toch kennis had van Keltische woorden en goden.


Volksverhuizing

Hoewel Caesar de Eburonen niet geheel heeft uitgeroeid, was het voormalige Eburoonse leefgebied na zijn wraakactie toch erg uitgedund qua bevolkingsaantal. Daarom stonden de Romeinen het de Germanen van de overzijde van de Rijn – de Ubiërs – toe zich in de latere Limburgse contreien te vestigen. Zo ontstond er een versmelting van Keltische, Germaanse en niet veel later ook Romeinse invloeden. Een multiculturele samenleving avant-la-lettre dus.

 
Een gemengde muntschat

Deze mix van invloeden is ook goed terug te zien in de muntschat uit Amby: de 38 gouden munten zijn waarschijnlijk Eburoons, terwijl de 74 zilveren munten afkomstig zijn van Germaanse stammen. Wie de munten heeft achterlaten en waarom weten de archeologen niet. Een saillant detail tenslotte: op een veiling zou de muntschat nu wel € 175.000 kunnen opleveren.
haantje.jpg
sieraden.jpg
munten_0.jpg
Warning: getimagesize(E:/websites/canonvanlimburg.nl/htdocs/upload/div/5.swf): failed to open stream: No such file or directory in E:\websites\canonvanlimburg.nl\htdocs\inc\pagecontent.php on line 1493 Warning: Division by zero in E:\websites\canonvanlimburg.nl\htdocs\inc\pagecontent.php on line 1498

Lees meer


Boeken – achtergrond

R. Hofman, B. Smelik en L. Toorians, Kelten in Nederland, Utrecht 2000.
L. Toorians, Kelten aan de Nederlandse kust. Noordzeegermaans begon met Noordzeekeltisch, in: Spiegel historiael, 36(2001)112-117.
H. Clerinx, Goudschat der Eburonen, in: Spiegel historiael, 44(2009)42-44.
L. Verhart, Opzoek naar de Kelten, Utrecht 2007.
J. Venner, Geschiedenis van Limburg, deel I, Maastricht, 2000, p.48-49.


Boeken – jeugd 

J. Venner, Geschiedenis van Limburg, deel I, Maastricht, 2000, p.48-49.

Facts


• Tegen het einde van de ijzertijd, rond 200 voor Christus, gingen mensen voor het eerst munten gebruiken. De ruilhandel in natura werd vervangen door een geldeconomie.

• De 112 munten zouden op een veilig misschien wel € 175.000 opleveren.

• De naam 'Ambiorix' bestaat taalkundig gezien uit 2 delen: 'ambi' en 'rix'. 'Ambi' is Keltisch voor omgeving/streek en 'rix' (in het Latijn: rex) betekent koning. 'Koning van omgeving' dus.
tijdvak2.jpg

De tijd van Grieken en Romeinen

3000 v. Chr. - 500 na Chr.